• BIST 90.787
  • Altın 255,673
  • Dolar 5,8790
  • Euro 6,5887
  • İstanbul 23 °C
  • Ankara 16 °C
  • Tunceli 17 °C

“Tunceli (Dersim)’de Ekonomi Kongresi”nin Ardından

Sabit MENTEŞE
Ne kadar kişi tarafından duyuldu, bilindi ya da ne kadar kişiye duyurulurdu ya da kişi haberdar edildi, bilmiyorum ancak, tüm eksik ve bazı yanlışlarına karşılık, 14-15 Şubat 2014 cuma günü Tunceli Grand Şaroğlu Otel’de  “Tunceli (Dersim)’de Ekonomi Kongresi”  adı ile Tunceli Sanayi Ticaret Odası ve Fırat Kalkınma Ajansı ortaklı gerçekleştirilen kongre, gelen günlerde ilin benzer ana sorunlarına yönelik önemli bir çıkış noktasını oluşturduğunu söyleyebilirim.  Siyasi tartışmaların bir yerde geç de olsa ilin iktisadi boyutuyla buluşturulması yönüyle de kongre önemli bir başlangıç.


Kongreye İstanbul Üniversitelerinden 3, Tunceli üniversitesinden 1 akademisyen ile Tunceli’den Tunceli Valisi, Tunceli Üniversitesi Rektörü, belediye başkanı ve emniyet müdürü gibi ilin üst düzey kamu yöneticileri çağrıya katılırlarken, ilçe belediye başkanlarının katılmamalarına bir anlam vermiş değilim.  Oda üyesi bazı kurum ve kuruluş temsilcileri ile il dışında Tunceli kökenli bazı çevreler ve iş adamlarından sınırlı bir katılım vardı. Özellikle İstanbul iş çevresinden katılan Mesut Bulut konuşması ile genç bir işadamı olmanın ötesinde, entelektüel yönüyle dikkatleri üzerine çektiğini söyleyebilirim.  Keza Belediye Başkanı’nın konuşması çok daha anlamalı ve yalnız yörenin değil, bölgenin hatta diyebilirim ki ülkenin ana sorunlarına çözüm getirici gerçeklerle donanımlı bir konuşmaydı. Mükemmeldi. Diğer konuşmacıların da keza benzer önemli tespitleri oldu. Bu ara oturum başkanının hakkını yememek lazım. Oturumu oldukça güzel yönetti. 


Esasında kongreyle üzerinde durulması gereken noktalardan biri,  ilin kalkınma sorunlarının çözüm noktasında bundan sonra yapılması gerekenlere ilişkin idi ki, bunu da dile en iyi il emniyet müdürü getirdi. Yani kongrede ortaya konulanların, sonrası akibeti ile ilgili söyledikleriydi. Söylenen sözlerin ve önerilerin burada kalmaması, kapıdan çıktıktan sonra unutulmaması gerektiğiydi.   Diğer önemli gördüğüm bir nokta ise il valisi ile belediye başkanı arasında yaşanan samimi paslaşmaydı. Görmediğimiz ancak görmek istediğimiz kamu kurum üst düzey yöneticilerin biri birini öteleme yerine birlikte olma ve hizmet üretme istek ve beklentisiydi. 
Yörenin kalkınmasına ilişkin üniversite rektörünün çözüm önerisi diğer ilginç ve olması gereken çözümlerden biriydi. Bu Ovacık için önerilen (ABD de ki Silikon Vadisi örneği) entegre kalkınma projesiydi. Gerçekten de Ovacığın özel bir proje ile yeniden yapılanması sağlanabilirse bu entegre kalkınma projenin kısa sürede bölgeyi İsviçre’ye,  ili ise Davos’a dönüştürebilir.

 
Akademisyenler ve ilçelerden gelen ve küçük çapta da olsa işletme sahibi duyarlı bazı bireylerin belirlemeleri de dikkat çekiciydi. Belirttiklerine göre,  Tunceli /Dersimin kalkınma ile ilgili bir yerde sorunu gelip devletin uygulamaya koyduğu ve halen devam ettirdiği sosyal ve siyasal projelerde düğümlenmektedir.  Diğer bir ifadeyle devlet yöreye yönelik toplumu sosyal ve siyasal projeleri ile tek tipleştirme yerine,  kalkınmaya endeksli projeleri uygulamaya koyarak mutlu edebilirdi.  Özellikle, barajların yapımında ısrarcı olma, karakolların kalekola dönüştürülerek ve arttırılarak yapımını sürdürme, güvenlik endeksli tedbirleri arttırma..iktisadi yatırımlara yönelik elle tutulur bir gelişmenin bulunmaması, sıradan bazı SODES projelerin yatırımmış gibi görülmesi ..vs. Bunun yanında Fırat Kalkınma Ajansı müdürü nün de belirttiğine göre, kalkınma ajansı olarak çok bir şey yapmış değiller, nasihatten başka.

Diğer önemli bir sorun insan kaynaklarıyla ilgili olandır. Kalkınma sürecinin önemli girdisi insan kaynağıdır. İlde insan kaynağı genç ve eğitimli olmasına karşılık, nitelik yoksunluğu nedeniyle işgücü anlamında işlevsizdir. Bu genç insan kaynağının Tunceli’de kalkınma ile ilgili diğer olması gerekenlerle birlikte ele alınması ve işlenmesi gerekmektedir. 


Tunceli’nin kalkınma sorunlarının önemli bir ayağını Tunceli/Dersim Üniversitesi de oluşturmaktadır. Üniversitenin ile beklenen katkıyı tek yanlı sunması beklenmemelidir. Üniversite bu yönde etkin ve eyleme geçirilmeli. Üniversite bünyesinde birçok araştırma ve uygulama merkezi bulunmakta. Bu merkezlerle işbirliği içinde büyük projelere imza atılabilir. Zaten bir gerçek var ve o da bireysel girişimcinin burada yani Dersim’de yalnız başına kalkınma sorunlarına derman olamayacağıdır. Sözgelimi organik tarım dahil, inanç turizmi vs. bacasız sanayi temelli kalkınma yatırımlarını bireylerin yalnız başına yapmaları mümkün görünmemekte. Devlet desteği ve önderliği gerekmektedir.
 

Toplantıda söyleyemedim. Hal bu ki yıllar önce yazmış ve Tunceli/Dersimin kalkınmasıyla yol/ulaşım arasında yüksek düzeyde bir bağıntısının olduğunu. Esasında devletin bu yörede baraj yatırımlarından ivedilikle vaz geçerek, yerine, alt yapıya yönelik yatırımlara yönelmesi gerekir. Nitekim alt yapı yatırımlarının ilin gelişmesine katkısı tartışma götürmeyecek nitelikte. Pertek köprüsü yapılarak Tunceli bağlantılı duble bir yolla Erzincan’a;  Ovacığın Sivas ‘a; Tunceli merkezi ise ilçelere bağlayacak güzel yolların yapılması çok önemli bir iktisadi kalkınma girdisi olacaktır. Bunları herkes bilmektedir. 
Bu bağlamda,  yıllardır uygulanan ulaşım politikaları Çemişgezek, Hozat, Pertek ve Pülümür’ü Tunceli’den koparma noktasına getirmiştir. Koparmıştır da. Pülümür Erzincan’a, Hozat, Pertek ve Çemişgezek ise Elazığ’a bağlanmıştır. Ovacık ile Hozat arası 20 km. yıllardır yapımı bitmediği gibi, yapılan kısmı ise yoldan başka her şey benzemektedir. İl Genel Meclis üyeleri de vebal altındadır. Vekillere diyecek zaten bir şeyimiz yok. Onların seçilmişliğinin Tunceli/Dersim’in iktisadi sorunları ile ilişkisi bulunmadığı, bu nedenle de  sorumsuz olduklarını (!) söyleyebilirim. 


Sonuç olarak, Tunceli (Dersim) de Ekonomi Kongresi bir başlangıç olarak iyi ancak yeterli değildir. Sonuç alıcı ve görülebilir kalkınma amaçlı yatırımların en kısa sürede gerçekleşeceği umudu ile kongreye emeği geçen herkese teşekkürler ederken; 


Herkese ve her kesime güzellikler ve sağlıklar dileklerimle…!



smentese@tunceli.edu.tr
Bu yazı toplam 3846 defa okunmuştur.
UYARI: Küfür, hakaret, rencide edici cümleler veya imalar, inançlara saldırı içeren, imla kuralları ile yazılmamış,
Türkçe karakter kullanılmayan ve büyük harflerle yazılmış yorumlar onaylanmamaktadır.
Bu yazıya henüz yorum eklenmemiştir.
Yazarın Diğer Yazıları
Tüm Hakları Saklıdır © 2006-2018 Dersim Haber | İzinsiz ve kaynak gösterilmeden yayınlanamaz.
Tel : 0 (428) 212 10 16 | Faks : 0 (428) 212 10 16 | Haber Scripti: CM Bilişim